Қазақстан күнбағысқа тоннасына 100 еуро мөлшерінде экспорттық баж салығын енгізеді

Қазақстанның сауда және интеграция министрлігі күнбағыс тұқымдарының экспортын жүк құнының 20% мөлшерінде, бірақ тоннасына 100 еуродан кем емес мөлшерде экспорттық баж енгізу арқылы шектеуді ұсынады. Қазіргі уақытта Орта Азия елдері үшін қазақстандық күнбағыстың экспорттық бағасы (DAP Сарыағаш) шамамен 5 530 құрайды.

Баж екі апта ішінде енгізілуі болжанады. Бұл ретте күнбағыс майының экспортын шектеу жоспарланбайды.

Сауда министрлігі бұл шара мұнай өңдеу зауыттарының жүктемесін ұлғайтуға және қайта өңделген ауыл шаруашылығы өнімдерінің экспортын арттыруға мүмкіндік береді деп есептейді. 2021 жылдың қорытындысы бойынша Қазақстан 148 мың тонна күнбағыс тұқымын экспорттады. Негізгі көлемдер Қытайға (38%) және Өзбекстанға (35%) тиесілі болды. 

Күнбағыс майы 2021 жылы 60 мың тонна экспортталды, оның 47% - ы Өзбекстанға, 40% - ы Тәжікстанға кетті. 

ҚР сауда және интеграция вице-премьер – министрі Серік Жұманғарин 18 қазанда "Атамекен" ҰКП отырысында күнбағыс тұқымына экспорттық баж салығын енгізу қажеттігін атап өтті. Кеңеске бизнес, салалық қауымдастықтар мен мемлекеттік органдардың, оның ішінде ҚР Ауыл шаруашылығы министрлігінің өкілдері қатысты. Аграрлық ведомствоның ұстанымы неғұрлым жұмсақ болды - жыл соңына дейін өсімдік майы бағасының динамикасын бақылай отырып, ахуалға мониторинг жүргізу. ҚР АШМ-нің ауыл шаруашылығы өнімдерінің экспортын шектеуге құлықсыздығы бағаның төмендеу қаупімен байланысты, бұл ел фермерлерінің пайданы алмауына әкеп соғады және ұзақ мерзімді перспективада өсіру алаңдары мен өндіріс көлемінің төмендеуіне әкеп соғуы мүмкін.

Айта кетейік, Ресейде 2022 жылдың 1 сәуірінен 31 тамызына дейін күнбағыс экспортына толық тыйым салынды. Осыдан кейін олар ұзартуға тыйым салмады, оның орнына 50% экспорттық баж салығын белгіледі. Ол 2023 жылдың 31 тамызына дейін жарамды.